Na Wydziale Inżynierii Zarządzania Politechniki Białostockiej w Kleosinie odbył się V Dzień HR. Spotkanie zgromadziło ekspertów z zakresu zarządzania kapitałem ludzkim, przedstawicieli podlaskich przedsiębiorstw, menedżerów oraz studentów. Jak podkreśliła dziekan wydziału, prof. Joanna Ejdys, w erze poważnych problemów w relacjach międzyludzkich i zarządzaniu, tego rodzaju inicjatywy są kluczowe zarówno dla pracodawców, nauczycieli akademickich, jak i każdego człowieka wchodzącego w relacje z innymi.
V Dzień HR przebiegał pod hasłem „Przyszłość jest ludzka”. Współorganizatorka wydarzenia, Wioleta Grzybowska z Katedry Zarządzania, Ekonomii i Finansów na Wydziale Inżynierii Zarządzania Politechniki Białostockiej wyjaśniła, że mimo wszechobecnej dyskusji o narzędziach biznesowych i sztucznej inteligencji, to właśnie kapitał ludzki stanowi najważniejszy fundament i decyduje o przewadze konkurencyjnej przedsiębiorstw. Zwróciła także uwagę na konieczność dbania o dobrostan i sferę emocjonalną zatrudnionych, zaznaczając, że decyzje zawodowe i prywatne wzajemnie na siebie oddziałują. Z kolei dr Daria Smarżewska, z tej samej Katedry, zaakcentowała, że współczesny dział HR wykracza daleko poza kadry, umowy i naliczanie płac – jego nadrzędnym zadaniem jest troska o samopoczucie pracownika, budowanie bezpieczeństwa psychologicznego i oferowanie wsparcia w trudnych momentach. Nawet najbardziej zaawansowane technologie czy nowoczesny park maszynowy nie przyniosą rezultatów bez obecności człowieka w organizacji.
Bezpieczeństwo psychologiczne jako warunek innowacyjności
Inauguracyjny wykład wygłosiła prof. dr hab. Joanna Moczydłowska, Kierownik Katedry Zarządzania, Ekonomii i Finansów na Wydziale Inżynierii Zarządzania Politechniki Białostockiej koncentrując się na zależności między kulturą organizacyjną a zdolnością firmy do tworzenia innowacji.
Profesor Moczydłowska podkreśliła, że pracownicy sparaliżowani lękiem przed odrzuceniem, krytyką czy negatywną oceną ze strony przełożonych nie będą poszukiwać nowatorskich rozwiązań produktowych ani organizacyjnych. Wskazała również, że bezpieczeństwo psychologiczne to znacznie więcej niż po prostu miła atmosfera:
Bezpieczeństwo psychologiczne to świadomość pracownika, że może być sobą bez ryzyka kary społecznej, czyli bez ryzyka odrzucenia i upokorzenia, że może bez lęku zgłaszać nowe pomysły, ale także (…) może uczyć się na błędach. Każdy z nas jest tylko człowiekiem. To nie jest pochwała braku kompetencji czy braku zaangażowania, ale przekonanie, że możemy eksperymentując i szukając nowych rozwiązań odkrywać rzeczy naprawdę niezwykłe.
Prof. Moczydłowska przestrzegła przed zjawiskiem tzw. ciszy organizacyjnej, w której pracownicy boją się wyrażać własne zdanie:
Widzimy taką inercję (…), widzimy, że panuje tak zwana cisza organizacyjna. Nikt nie ma pytań, nikt nie zgłasza wątpliwości, nikt nie ma żadnych problemów. Więc na pierwszy rzut oka to niezwykle wygodna sytuacja, zwłaszcza dla kadry zarządzającej. Ale to jest pozorne, dlatego że zespół się po prostu nie rozwija, nie rozwija się cała organizacja.
Zwracając uwagę na pozycję Polski w międzynarodowych rankingach innowacyjności, w których wyprzedzają nas kraje takie jak Litwa, Łotwa, Węgry czy Bułgaria, prof. Moczydłowska wskazała, że jedną z głównych psychologicznych barier w naszym kraju jest brak klimatu sprzyjającego śmiałości i kreatywności. Zauważyła obrazowo, że np. prof. Zbigniew Religa nie przeprowadziłby pierwszego przeszczepu serca, gdyby paraliżował go strach przed porażką.
Odnosząc się do roli liderów, wskazała, że mądry menedżer nie prowadzi monologu, lecz potrafi słuchać i doceniać pracowników wyłamujących się z utartych schematów. Zaznaczyła także, iż otwartość na błędy i eksperymentowanie wcale nie stoi w sprzeczności z dowożeniem wyników biznesowych, ponieważ w bezpiecznym środowisku pracownicy bez obaw proszą się wzajemnie o pomoc. Choć działy HR dostarczają narzędzi i badają wskaźniki zaangażowania, kluczowa rola spoczywa na bezpośrednich przełożonych. Zapytana o jedną radę dla menedżerów, prof. Moczydłowska podsumowała: „mniej mówić, po prostu więcej słuchać”.
Mózg kontra komputer
Drugim z kluczowych wystąpień był wykład dr. hab. Macieja Błaszaka, prof. UAM, zatytułowany „Mózg vs komputer – kto wygra wyścig innowacji?”. Naukowiec omówił naturę ludzkiej inteligencji w konfrontacji z rozwojem sztucznej inteligencji, opowiadając się za komplementarnością i symbiozą obu światów zamiast rywalizacji.
Profesor Błaszak wskazał, że choć sztuczna inteligencja bezkonkurencyjnie przetwarza olbrzymie zbiory danych i realizuje procesy algorytmiczne, to fundamentalną przewagą człowieka pozostaje samoświadomość:
Kiedy idziemy do lekarza, to nie tylko interesuje nas postawienie dobrej diagnozy, nas przede wszystkim interesuje to, że lekarz poświęci nam czas i wyjaśni, dlaczego proponuje tę a nie inną metodę leczenia, jakie jest ryzyko, jakie mogą być konsekwencje. Wyobraźmy sobie teraz, że (…) nagle pada diagnoza operacja, a informatyk mówi: »Nie jesteśmy w stanie zanalizować toku rozumowania dużego modelu językowego, ale mamy do niego duże zaufanie«. Myślę, że pacjent tego zaufania by nie miał. Zatem będę starał się pokazać, że to co nas różni to jest właśnie samoświadomość.
Profesor wyróżnił trzy kluczowe typy inteligencji właściwe człowiekowi, które nie są replikowane przez maszyny: inteligencję fizyczną (ucieleśnienie i rolę ciała), społeczną oraz kulturową. Zauważył przy tym z humorem i powagą, że system edukacji często pomija te aspekty, przez co paradoksalnie najważniejszym przedmiotem w szkole staje się WF, gdyż brak mobilności hamuje prawidłowy rozwój emocjonalny.
Odnosząc się polemicznie do określenia człowieka mianem „mięsnego interfejsu” (używanego m.in. przez prof. Andrzeja Dragana), prof. Błaszak wyjaśnił biologiczną rolę naszego umysłu:
Mózg nie służy do myślenia. Mózg służy do tego, żebyśmy odnieśli sukces życiowy mierzony społecznie, a przede wszystkim żebyśmy zostali rodzicami. Czyli mózg służy do transferu DNA do kolejnych pokoleń. I to oznacza, że te tak zwane wpadki mózgu, to że czasami jesteśmy niedostosowani, że popełniamy błędy poznawcze, to nie są żadne błędy poznawcze, jeżeli sobie uświadomimy po co mamy mózg. (…) Mózg nie jest po to, żeby konkurować z AI na olimpiadzie fizycznej i olimpiadzie matematycznej.
Dla młodych ludzi i studentów prof. Błaszak sformułował konkretne wskazówki: zalecił ograniczenie bezrefleksyjnego korzystania z AI (której odpowiedzi bywają uśrednione i płytkie) na rzecz pogłębiania wybranych zagadnień, rozwijania umiejętności manualnych oraz budowania sieci relacji. Podkreślił, że same oceny na studiach nie są gwarantem sukcesu, a wiedza bez relacji i networkingu staje się bezradna. Z samoświadomości człowieka wynika ponadto narracyjność umysłu, która stwarza cenne narzędzia pracy m.in. w obszarze HR.
Po sesjach warsztatowych oraz prelekcjach merytorycznych zwieńczeniem V Dnia HR była uroczysta gala konkursu „Pracodawca Podlasia”.
Laureaci
1.Zarządzanie różnorodnością pokoleniową i kulturową: British American Tobacco
2. Rozwój zawodowy i szkolenia pracowników: ERGY
3. Zdrowie i dobrostan pracowników: British American Tobacco i Grupa Vikinga
4. Wynagrodzenia i benefity: PLUM
Program V Dnia HR
Wykład: prof. dr hab. Joanna Moczydłowska – Bezpieczeństwo psychologiczne jako warunek innowacyjności organizacji
Warsztaty tematyczne – sesje równoległe
Agnieszka Julia Witkowska – Od potencjału do działania – jak projektować programy rozwojowe, które naprawdę działają?
Mateusz Zimowski – Wszystkie błędy menedżera, które popełniłem, żebyście Wy nie musieli.
Piotr Szekowski – Za kulisami ludzkich decyzji – jak cechy osobowości i sposób komunikacji wpływają na decyzje oraz relacje ludzi w organizacji.
Magdalena Załęska – Jak udowodnić wartość działań HR i pokazać ich realny wpływ na wyniki organizacji?
Wykład: dr hab. Maciej Błaszak, prof. UAM – Mózg vs komputer – kto wygra wyścig innowacji?
Gala konkursu Pracodawca Podlasia
