45 lat w świecie nauki to ogrom doświadczeń, setki opublikowanych prac, nieustanna praca nad technologiami zmieniającymi przemysł oraz zaangażowanie w rozwój kolejnych pokoleń inżynierów. Choć ścieżka zawodowa prof. Kurzydłowskiego obfitowała w kluczowe funkcje państwowe i naukowe (był m.in. prorektorem Politechniki Warszawskiej), to właśnie z Wydziałem Mechanicznym Politechniki Białostockiej naukowiec związał swoje dojrzałe życie zawodowe. W naszej uczelni pracuje – z przerwą – od 2002 roku.
– Cieszę się, że całe moje 45-letnie doświadczenie mogę dziś przekazywać właśnie tutaj. Po różnych etapach kariery i zakrętach losu człowiek trafia w końcu do miejsca, w którym może spokojnie pracować z myślą o sukcesie jednego pracodawcy. Jestem szczęśliwy, że tym miejscem jest Politechnika Białostocka – podkreśla jubilat.
Realia PRL vs. gospodarka rynkowa
Prof. Krzysztof Kurzydłowski ukończył studia na Wydziale Fizyki Technicznej i Matematyki Stosowanej Politechniki Warszawskiej w 1978 roku. Pracę zawodową (na stanowisku asystenta w Instytucie Inżynierii Materiałowej PW) rozpoczął w 1981 r. – już w innej rzeczywistości gospodarczej i politycznej. Kolejne stopnie naukowe (doktorat w 1981 r., habilitację w 1990 r. oraz tytuł profesora w 1995 r.) zdobywał, obserwując na własne oczy transformację ustrojową Polski.
Dla dzisiejszych studentów, wychowanych w świecie startupów i szybkiego wdrożenia innowacji, ówczesne warunki naukowe mogą brzmieć egzotycznie. W realiach komunistycznej gospodarki planowej to politycy decydowali, co i w jakich ilościach powstanie – na eksperymenty z nowymi materiałami nie było tam miejsca.
– Gdy zaczynałem, rozwój nowych materiałów w gospodarce planowej był praktycznie niemożliwy – po prostu nie mieściły się one w państwowym planie – wspomina prof. Krzysztof Jan Kurzydłowski. – Zamiast nad nowymi tworzywami, pracowaliśmy głównie teoretycznie. Jak się wkrótce okazało – był to nasz największy kapitał. Gdy okoliczności się zmieniły i nastąpiła transformacja rynkowa, mogliśmy od razu zająć się tworzeniem materiałów, które znalazły realne zastosowanie w przemyśle i nowoczesnych konstrukcjach.
Koniec ery plastiku. Czas na biomateriały
Doświadczenie pozwala prof. Kurzydłowskiemu z dużą precyzją prognozować trendy, które ukształtują inżynierię materiałową w najbliższych latach. Jak zauważa Profesor, jeszcze kilkanaście lat temu powszechnie wierzono, że przyszłość technologii opiera się wyłącznie na tworzywach sztucznych pochodzenia naftowego. Dziś świat robi pod tym względem wyraźny krok w tył.
– Szukamy alternatyw dla tradycyjnych polimerów. Wymuszają to nie tylko nowe przepisy prawne, ale przede wszystkim świadomość, że nie możemy dalej zasypywać środowiska odpadami, które rozkładają się setki lat. Przyszłość i rewolucja, która nas czeka, to biomateriały o minimalnym wpływie na środowisko – zarówno na etapie ich produkcji, jak i późniejszej utylizacji – wyjaśnia Profesor.
Zmieniają się także sami odbiorcy badań naukowych. Coraz częściej do drzwi laboratoriów Wydziału Mechanicznego Politechniki Białostockiej pukają małe i średnie, innowacyjne firmy, które szukają rozwiązań niestandardowych.
– Gdy przedsiębiorcy chcą skonstruować coś, czego jeszcze nikt na świecie nie stworzył, najczęściej potrzebują do tego materiałów, których… nikt jeszcze nie wymyślił. To daje naszym badaczom i studentom ogromne pole do popisu – dodaje naukowiec.
Wyzwanie dla przyszłych inżynierów
Czego dziś profesor Kurzydłowski uczy studentów Wydziału Mechanicznego Politechniki Białostockiej? Przede wszystkim odpowiedzialnego i pełnego wyobraźni myślenia o projektowaniu.
– Współczesny inżynier nie może myśleć tylko o tym, jak dana konstrukcja ma działać tu i teraz. Musi zaplanować, co się z nią stanie, gdy przestanie funkcjonować: co będzie można przetworzyć, a co wykorzystać ponownie. Czeka nas wielka weryfikacja znanych od lat produktów pod kątem środowiskowym i ekonomicznym. To fascynujący czas na rozpoczęcie studiów w tej branży – podsumowuje profesor Kurzydłowski.
Cała społeczność Politechniki Białostockiej składa Profesorowi serdeczne gratulacje z okazji 45-lecia pracy zawodowej, dziękując za wkład w rozwój naszej Uczelni oraz życząc niegasnącej pasji badawczej i kolejnych udanych projektów!
Skrócona nota biograficzna
Prof. dr hab. inż. Krzysztof Jan Kurzydłowski to światowej sławy uczony w obszarze nauki o materiałach i inżynierii materiałowej. Jest pionierem badań nad nanomateriałami oraz degradacją materiałów konstrukcyjnych i funkcjonalnych. Zawodowo związany jest z Politechniką Warszawską oraz Politechniką Białostocką.
W latach 1999-2005 pełnił funkcję wiceprzewodniczącego Komitetu Badań Naukowych, a następnie Rady Nauki, w której przewodniczył Komisji Badań na Rzecz Rozwoju Gospodarki. W latach 2005-2007 pełnił funkcję Podsekretarza Stanu, najpierw w Ministerstwie Edukacji i Nauki, a następnie w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Od 1 stycznia 2011 r. do 20 stycznia 2016 roku pełnił funkcję dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.
Prof. Krzysztof Kurzydłowski jest europejskim konsultantem zagadnień bezpieczeństwa eksploatacji instalacji przemysłowych. Legitymuje się bogatym dorobkiem badawczym, opublikował ponad 500 prac naukowych. Jest także członkiem wielu stowarzyszeń międzynarodowych i krajowych. Znane jest zaangażowanie Profesora w przedsięwzięcia na rzecz ułatwienia przemysłowego wykorzystania wyników badań naukowych. Był współzałożycielem i dyrektorem Polskiego Forum Akademicko-Gospodarczego. Był przewodniczącym Rady Centrum Zaawansowanych Materiałów i Technologii CEZAMAT Politechniki Warszawskiej.
Profesor Krzysztof Kurzydłowski otrzymał tytuł Doktora Honoris Causa czterech uczelni: Politechniki Rzeszowskiej (2009), Politechniki Śląskiej (2012), Politechniki Wrocławskiej (2015) i Politechniki Białostockiej (21 stycznia 2016).
Monika Rokicka
