Europejski Kongres Samorządów, organizowany od 2015 r. przez Fundację Instytut Studiów Wschodnich, postrzegany jest przez samorządowców jako przestrzeń wymiany dobrych praktyk oraz pogłębiania współpracy między jednostkami samorządu terytorialnego, administracją publiczną i rządową, a także środowiskiem eksperckim i biznesowym.
XI edycja EKS odbyła się w dniach 2–3 marca 2026 roku w Mikołajkach pod hasłem „Samorząd w czasach niepewności – lokalne odpowiedzi na globalne wyzwania”. Jak informują organizatorzy, w kongresie wzięło udział ponad 3000 uczestników. To rekordowa odsłona wydarzenia, zarówno pod względem liczby gości, jak i partnerów biznesowych.
W uroczystym otwarciu Kongresu udział wzięli: Krzysztof Gawkowski – Wicepremier i Minister Cyfryzacji, Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz – Minister Funduszy i Polityki Regionalnej, Marcin Kuchciński – Marszałek Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Piotr Jakubowski – Burmistrz Mikołajek, Zygmunt Berdychowski – Przewodniczący Rady Programowej Kongresu. W wydarzeniu wzięli też udział włodarze, eksperci, przedstawiciele mediów oraz partnerzy biznesowi.
Program kongresu zawierał ponad 250 wydarzeń – od sesji plenarnych, przez panele i debaty, po warsztaty, prezentacje oraz spotkania autorskie. Obrady podzielono na osiem obszarów tematycznych: Polityka i Bezpieczeństwo, Zrównoważony Rozwój, Inwestycje Regionalne, Gospodarka i Finanse, Społeczeństwo, Zdrowie, Cyfrowy Samorząd, a także Kultura, Rekreacja i Turystyka.
Politechnika Białostocka wsparła Europejski Kongres Samorządów w Mikołajkach merytorycznie – nasi eksperci wnieśli swój wkład w program konferencji.
Politechnika Białostocka partnerem strategicznym samorządów
Politechnika Białostocka od lat udowadnia, że nauka nie kończy się w murach uczelni. Jak zauważa dr hab. inż. Maciej Zajkowski, prof. PB, Dyrektor Centrum Transferu Technologii Politechniki Białostockiej, uczelnia funkcjonuje w regionie, w którym głównym przedsiębiorcą i animatorem zmian są samorządy.
– Podczas Kongresu Samorządów chcemy zaoferować nasze wsparcie merytoryczne oraz innowacje techniczne, które powstają w naszych laboratoriach – mówi prof. Zajkowski. – Samorządy potrzebują wiedzy w zakresie infrastruktury, w zakresie rozwiązań technicznych, ale potrzebują również rozwiązań społecznych, rozwiązań logistycznych i my jesteśmy w stanie odpowiedzieć na prawie wszystkie ich potrzeby, szczególnie w sytuacji, kiedy dzisiaj dotyka nas bliskość granicy i niebezpieczeństwa z tym związane.
Misja i działalność uczelni doskonale wpisuje się w obszary infrastrukturalne i społeczne, na które samorządy poszukują odpowiedzi.
– Musimy być gotowi i wyraźnie sygnalizować samorządowcom oraz przedsiębiorstwom, które będą chciały podąć współpracę z Politechniką Białostocką – jesteśmy dla was i jesteśmy gotowi do tego, żeby realizować wspólne działania także na rzecz obronności i bezpieczeństwa – podkreśla prof. Zajkowski.
Obszary eksperckie i wkład merytoryczny uczelni
Głos naukowców Politechniki Białostockiej wybrzmiał w najważniejszych panelach dyskusyjnych i spotkaniach autorskich, dostarczając decydentom rzetelnych danych i propozycji innowacyjnych rozwiązań:
1. Urbanistyka i mieszkalnictwo społeczne
dr hab. inż. arch. Bartosz Czarnecki, prof. PB (Dyrektor Instytutu Architektury i Urbanistyki, Wydział Architektury)
- Rola: Moderator panelu o mieszkalnictwie społecznym
- Przesłanie: Promowanie holistycznego planowania przestrzennego, które łączy teorię z realiami rynku mieszkaniowego. Ekspert wskazał na rolę naukowców jako doradców zdolnych do wyznaczania nowych ścieżek w modernizacji pustostanów i budowie nowych zasobów.
2. Sztuczna Inteligencja i rynek pracy
dr inż. Paweł Tadejko (Katedra Mediów Cyfrowych i Grafiki Komputerowej, Wydział Informatyki)
- Rola: Moderator dyskusji o AI i kompetencjach przyszłości
- Przesłanie: Analiza wpływu sztucznej inteligencji na gospodarkę oraz debata nad wyborem między wąską specjalizacją a interdyscyplinarnością w edukacji kadr.
3. Innowacje proekologiczne i biogospodarka
dr hab. Monika Kalinowska, prof. PB (Kierownik Katedry Chemii, Biologii i Biotechnologii, Wydział Budownictwa i Nauk o Środowisku, kierownik projektu natureTECH, Centrum Badań Produktów Naturalnych PB)
- Rola: Panelistka w dyskusji „Region jako laboratorium przyszłości”
- Przesłanie: Prezentacja potencjału projektu natureTECH w projektowaniu bioproduktów wspierających zdrowie i środowisko. Podkreślenie roli „zielonych technologii” w budowaniu przewagi konkurencyjnej nowoczesnego przemysłu spożywczego i farmaceutycznego.
4. Infrastruktura drogowa i komfort życia
dr inż. Andrzej Plewa (Katedra Geotechniki, Dróg i Geodezji, Wydział Budownictwa i Nauk o Środowisku)
- Rola: Ekspert Sceny Spotkań Autorskich
- Przesłanie: Prezentacja innowacji: kolorowych nawierzchni betonowych oraz mieszanek mineralno-asfaltowych z wykorzystaniem miału gumowego. Technologie te realnie obniżają hałas i koszty, zwiększając aprobatę społeczną dla inwestycji drogowych.
5. Energetyka odnawialna (OZE)
dr hab. inż. Tomasz Teleszewski, prof. PB (Katedra Wodociągów, Kanalizacji i Ciepłownictwa, Wydział Budownictwa i Nauk o Środowisku)
- Rola: Ekspert Sceny Spotkań Autorskich
- Przesłanie: Rzetelna ocena wydajności przydomowych turbin wiatrowych w warunkach północno-wschodniej Polski. Dostarczenie samorządowcom sprawdzonych danych niezbędnych do racjonalnego planowania inwestycji energetycznych.
6. Przestrzeń publiczna: uporządkowana, estetyczna i funkcjonalna
Na zaproszenie organizacji OOHlife Izba Gospodarcza w XI Europejskim Kongresie Samorządów w Mikołajkach uczestniczył również dr inż. arch. Maciej Kłopotowski z Katedry Budownictwa Zrównoważonego i Instalacji Budowlanych na Wydziale Budownictwa i Nauk o Środowisku Politechniki Białostockiej, ekspert w dziedzinie architektury krajobrazu.
Wystąpił w panelu „Estetyka, informacja, odpowiedzialność. Nowy dialog miast z reklamą zewnętrzną” współorganizowanym przez OOHlife Izba Gospodarcza, która zrzesza firmy i organizacje kształtujące branżę reklamy zewnętrznej „Out of Home” w Polsce. Podczas spotkania mówiono o tym, jak reklama zewnętrzna wpływa na przestrzeń wspólną polskich miast, a także o zakresie odpowiedzialności urzędników za uporządkowanie otoczenia i podniesienie estetyki miejskiej.
Obecność Politechniki Białostockiej na XI Europejskim Kongresie Samorządów potwierdziła, że uczelnia jest intelektualnym hubem regionu. Dzięki nowoczesnym laboratoriom i interdyscyplinarnej wiedzy, oferuje samorządom gotowe narzędzia do zarządzania w czasach niepewności – od inżynierii drogowej, przez cyfryzację, aż po zrównoważone planowanie miast.
Więcej o kongresie: Rekordowa liczba gości przyjedzie na XI Europejski Kongres Samorządów
Więcej informacji: www.forum-ekonomiczne.pl
Oprac. Monika Rokicka
Zapraszamy do obejrzenia galerii zdjęć z XI Europejskiego Kongresu Samorządów w Mikołajkach z udziałem ekspertów Politechniki Białostockiej.
Fot. Maciej Giedrojć-Juraha; Fot. udostępnione przez Fundacja Instytut Studiów Wschodnich